Cultuur en eenzaamheid

Op eenzaamheid rust nog altijd een taboe. Culturele activiteiten kunnen dat taboe doorbreken. Kunst nodigt uit om (mede)maker te zijn, waardoor eenzame mensen hun talenten en creativiteit ontwikkelen. En dat leidt tot zingeving, sociale contacten en betrokkenheid in de samenleving.
Gepubliceerd:
Deel dit artikel

In dit kennisdossier:

Over eenzaamheid

Meer dan een miljoen mensen voelen zich eenzaam. Dat kan voor hen grote gevolgen hebben.

Eenzaamheid kun je omschrijven als het subjectief ervaren van een onplezierig of ontoelaatbaar gemis aan bepaalde sociale relaties. Het kan gaan om het aantal contacten en/of de kwaliteit ervan. We worden steeds ouder, traditionele sociale verbanden zijn aan het verdwijnen, we blijven langer thuis wonen, sociale voorzieningen veranderen en er wordt meer zelfredzaamheid van ons verwacht.

Mensen die zich eenzaam voelen hebben vaak minder eigenwaarde en een negatief zelfbeeld. Sombere gedachten krijgen de overhand. Mensen verliezen hun (zelf)vertrouwen, schamen zich voor hun probleem en sluiten zich steeds verder af. Zo komen ze terecht in een neerwaartse spiraal waarin de eenzaamheid toeneemt. Het is belangrijk dat eenzame mensen hun zelfvertrouwen hervinden. Dat zij zich openstellen en weer dingen gaan doen die positieve energie geven. En dat is nou juist wat kunstprojecten teweegbrengen.

Werkzame elementen van kunst en cultuur bij eenzaamheid

Kunst en cultuur…

  • bieden ruimte aan het persoonlijke verhaal. En dat maakt eenzaamheid beter bespreekbaar, bijvoorbeeld door naar de eigen eenzaamheid te kijken vanuit een ander perspectief. Er ontstaat herkenning en erkenning, wat het taboe enigszins kan doorbreken.
  • dagen uit tot sociale interactie op een informele, plezierige manier. Mensen krijgen het gevoel weer ergens bij te horen, hebben contact met anderen en ontwikkelen hun sociale vaardigheden.
  • leggen de focus op talenten en mogelijkheden. Trots zijn op jezelf en waardering krijgen van anderen kan de eigenwaarde en persoonlijke controle vergroten. Een stap omhoog uit de neerwaartse spiraal.
  • brengen mensen letterlijk en figuurlijk in beweging. De sleur wordt doorbroken en levenslust aangewakkerd.

Lees wat kunst en cultuur nog meer kunnen doen tegen eenzaamheid in het artikel ‘Kunst en cultuur zijn een krachtig middel tegen eenzaamheid’.

Tips

Ontwikkel bij voorkeur geen ‘los’ project, maar kijk vanaf het begin naar een lange termijn en bedenk welke strategie of stappen er nodig zijn om de initiatieven te verduurzamen. Zeker rondom het thema eenzaamheid is een lange termijn van belang. Eenmalige interventies die iemands eenzaamheid ‘eventjes’ minder voelbaar maken, hebben mogelijk geen of zelfs een averechts effect.

Vond je dit artikel interessant?

Gemiddelde 0 / 5. totaal 0

Reageer

Uw bericht kan gewijzigd worden door de beheerder
Reacties (0)