Cultuur en mensen met een beperking

Mensen met een beperking hebben – net als ieder ander - het recht om zich creatief en artistiek te ontwikkelen. Maar in de praktijk zijn er voor hen nog veel drempels. Culturele organisaties weten dat en willen er steeds vaker wat aan doen. Samenwerking met zorg en welzijn is daarbij essentieel.
Gepubliceerd:
Deel dit artikel

In dit kennisdossier:

Over leven met een beperking

Voor mensen met een beperking zijn de drempels om aan kunst en cultuur te doen hoog. Ook de afgelopen jaren zijn zij niet meer gaan meedoen aan culturele activiteiten. Hoe komt dat?

Mensen met een beperking hebben vaak weinig te besteden en mogen het geld vanuit de Wet Langdurige Zorg en de Wmo niet gebruiken voor sociale uitstapjes en vrijetijdsbesteding. Ook zijn culturele podia en festivals nog onvoldoende toegankelijk.

Naast praktische belemmeringen – zoals moeilijk ergens (binnen) kunnen komen – ervaren mensen inhoudelijke belemmeringen: aanbod dat geen rekening houdt met beperkingen, docenten zonder kennis van de doelgroep, verkeerde beelden over mensen met een beperking en over wat zij te bieden hebben. Hierdoor voelen mensen met een beperking zich niet welkom.

Werkzame elementen cultuur

‘Kunst laat ons zien wie we zijn: mens’

Vincent Bijlo

Kunst en cultuur dragen bij aan sociale contacten, persoonlijke ontwikkeling en een gevoel van welbevinden. Voor mensen met een beperking zijn de voordelen van samen met anderen kunst maken groot, want:

  • het draagt bij aan het gevoel erbij te horen
  • het versterkt gelijkwaardigheid
  • het stelt je talenten centraal en niet je beperking(en)
  • het ontspant
  • het geeft je de regie
  • het vermindert (tijdelijk) je beperking(en)

Verschillende onderzoeken laten de specifieke effecten van cultuur zien. Bijvoorbeeld:

  • In het speciaal onderwijs hebben kunst en cultuur een positief effect op het zelfbeeld van leerlingen en op de onderlinge samenwerking.
  • Bij kinderen met ernstige leerproblemen zorgt muziekonderwijs er niet alleen voor dat zij zich muzikaal ontwikkelen, de muziek heeft ook invloed op bredere leerprocessen en op hun algemeen welzijn.  
  • Dans heeft bij mensen met Parkinson, MS of reuma positieve effecten op de motoriek.

Tips: succes- en faalfactoren

Wil je jouw organisatie en jouw aanbod toegankelijk maken voor mensen met een beperking? Profiteer dan van deze tips.

De belangrijkste:

  • Betrek ervaringsdeskundigen! Laat mensen met een beperking meedenken, mee-ontwikkelen en meewerken.

Andere tips:

  • Word je bewust van de beelden die je hebt van mensen met een beperking.
  • Word je bewust van de drempels die er zijn bij jouw organisatie.
  • Ga vooral doen en ervaren: al doende leer je en fouten maken hoort daarbij.
  • Ga samenwerken met relevante personen/organisaties.
  • Ontwikkel passend aanbod door de doelgroep goed te leren kennen.
  • Organiseer/sluit je aan bij een interdisciplinair leernetwerk.
  • Wees flexibel.
  • Communiceer zodanig dat mensen zich welkom voelen.
  • Haal financiële drempels weg.
  • Zet vrijwilligers in waar ‘maatjes’ nodig zijn.
  • Bij kinderen: betrek de ouders.
  • Kijk of je kunt aansluiten bij de Lokale Inclusie Agenda van jouw gemeente.

Vond je dit artikel interessant?

Gemiddelde 0 / 5. totaal 0

Reageer

Uw bericht kan gewijzigd worden door de beheerder
Reacties (0)