Gemeenten nemen bijna 60 procent van de overheidsuitgaven aan cultuur voor hun rekening (CBS, 2024). Een deel daarvan is bestemd voor cultuureducatie en amateurkunst. Gemeenten hebben dus een cruciale rol in het beleid voor cultuurbeoefening op school en in de vrije tijd. In een vierjaarlijks monitoronderzoek neemt LKCA dit beleid onder de loep. Lees nu de editie uit 2026.

Kunst en cultuur dragen bij aan welzijn, preventie en kansengelijkheid. In de publicatie ‘Hoopvol pionieren voor een nieuw paradigma’ laten VNG en LKCA zien hoe 6 gemeenten cultuur koppelen aan zorg en ondersteuning. Met lessen over samenwerking, borging en financiering.

Hoe maak je de omslag naar domeinoverstijgend samenwerken in gemeentelijk beleid? Dat onderzochten LKCA en actieonderzoeksbureau Pluut & Partners via participatief actieonderzoek, samen met de gemeenten Assen en Tilburg. In dit artikel lees je de resultaten, en krijgen gemeentelijke beleidsmakers handvatten voor hoe ze de samenwerking tussen cultuur en andere sectoren kunnen versterken.

Gemeenten hebben het faciliteren van (top)talentontwikkeling zelden als doel en minder dan 20 procent subsidieert zelfstandige kunstdocenten. Dit blijkt uit de nieuwste Monitor gemeentelijk beleid. In de Cultuurkrant analyseren we de uitkomsten van het onderzoek.

Gemeenten zijn de grootste cultuurfinanciers van Nederland. Maar wie de cijfers erbij pakt, ziet dat die rol steeds wankeler wordt. LKCA-onderzoekers Arno Neele en Luud Goossens zetten in de Cultuurkrant de beschikbare informatie op een rij, zodat je zicht krijgt op het belang van gemeentelijk beleid.

In een reeks van vier artikelen bestuderen LKCA-onderzoekers Luud Goossens en Arno Neele of wetgeving kan bijdragen aan het duurzaam borgen van cultuureducatie en amateurkunst. Met het oog op de gemeenteraadsverkiezingen kijken we hoe cultuur een minder fragiel beleidsdomein kan worden.

Nederlandse gemeenten bepalen grotendeels zelf wat zij lokaal doen aan het stimuleren van cultuurbeoefening. Dit leggen zij vaak vast in hun cultuurbeleid. Welke stappen doorloopt de beleidsmedewerker voor het (door)ontwikkelen van beleid rondom cultuurbeoefening? Op onze vernieuwde kennispagina over gemeentelijk beleid voor cultuurbeoefening vind je een stappenplan.

De verschillende overheden (gemeenten, provincies, het Rijk, stedelijke cultuurregio’s) maken met hun beleid cultuurbeoefening mede mogelijk. De Kennissynthese Cultuurbeoefening 2025 (een verzameling van Nederlands onderzoek over cultuurbeoefening op school en in de vrije tijd) licht de vier overheidsniveaus uit.

Cultuurcoaches zijn de bruggenbouwers tussen cultuur en andere domeinen, zoals onderwijs, zorg & welzijn en sport & bewegen. Zij werken lokaal in de wijken en zorgen ervoor dat cultuurdeelname voor iedereen toegankelijk is. In ons kennisdossier Cultuurcoaches lees je meer over het werk van cultuurcoaches, hoe zij gefinancierd worden en in welke domeinen zij actief kunnen zijn.

Leestip: ben je zelf werkzaam als cultuur- of buurtsportcoach? En wil je weten hoe je cultuur kunt inzetten bij mentale problemen of psychische kwetsbaarheid bij jongeren? In de online Wegwijzer Mentale Gezondheid voor buurtsport- en cultuurcoaches vind je tips, informatie en links.

Ondanks de mooie ambities in cultuurnota’s besteden gemeenten relatief steeds minder geld aan cultuureducatie, beschrijft onderzoeker Arno Neele op Cultureel Kapitaal. We leggen de uitgaven van gemeenten onder de loep.

Veel cultuurbeleidsnota’s van gemeenten hebben de mond vol van het lokale ‘bloeiende culturele leven’, maar kijken vaak met een te smalle blik naar kunst en cultuurparticipatie, schrijven Sandra Trienekens en Annemarth Idenburg op Cultureel Kapitaal. Zij beschrijven hoe deze smalle perspectieven ontstaan, en roepen gemeenteambtenaren op om hun blik te verbreden en in gesprek te gaan met collega’s.

Wethouders scheren cultuur en sport vaak over één kam, merkt Chris van Koppen op op Cultureel Kapitaal. Maar de business case van beide is fundamenteel anders. Zo is de sponsoring van sport wezenlijk anders dan voor cultuur, is sport beter verankerd en kent de sportsector veel vrijwilligers – terwijl de culturele sector vaak op professionals en zzp’ers draait. En dus is er speciaal beleid nodig om een sterk ecosysteem voor cultuur te creëren.