Culturele praktijken in beeld

Leer anders kijken naar cultuur en verruim je blik
Gepubliceerd:
Deel dit artikel
Hoe kijken we in onze samenleving naar cultuur? Is onze blik op cultuur wel ruim genoeg? En in hoeverre staan we open voor culturele praktijken die nu nog buiten ons blikveld liggen? LKCA wil kunstprofessionals en ondersteuningsinstellingen helpen om anders te leren kijken naar wat cultuur eigenlijk is of voor hen lijkt te zijn.

Overal waar mensen zijn, is en ontstaat cultuur. Ons sociale leven is er als het ware in ingebed. Wanneer we een ruime, sociale blik op cultuur omarmen, zijn we beter in staat om te kijken naar wat mensen zelf als culturele activiteiten zien (Burggraaff en Klaver, 2019). Dit vraagt van culturele organisaties, fondsen en overheden een andere houding en begrip over wat cultuur dan is.

Wat zijn culturele praktijken?

In de blogreeks Culturele Praktijken wil LKCA de verbreding van het cultuurbegrip verkennen. Maar wat zijn die culturele praktijken nu eigenlijk? Culturele praktijken zijn alledaagse culturele activiteiten of hobby’s die (voorlopig) te onderscheiden zijn van de ‘gebruikelijke’ cultuur zoals die aangeboden wordt in musea en op podia. Of iets een culturele praktijk is, is afhankelijk van het motief. Als er een bedoeling of betekenis zit in de activiteit, de activiteit sociaal is ingebed en een eigen logica heeft, spreken we van een culturele praktijk.

Laatst toegevoegde blogs op 30-06-2021: sacred harp, minibiebs en shantykoor.

Kijk voorbij de mainstream

Cultuur verdient een grondige heroriëntatie en culturele praktijken verdienen een herwaardering. Dat betekent in de eerste plaats open staan voor culturele praktijken van individuen en groepen die nu buiten het blikveld van de mainstream vallen. Niet door rechtstreeks naar hun culturele uitingen te vragen, maar bijvoorbeeld zoals Graves (2005) in tweede instantie deed: “Name the things that you and your grandparents know and care about – that twenty-five years from now nobody will remember any more” (Graves 2005, p.2). Een open vraag, vanuit interesse, met de intentie om te luisteren naar de antwoorden die de groep meteen raakt omdat ze weten dat het echt over hen gaat en over wat er straks misschien niet meer is. Graves schrijft over de culturele praktijken die lokaal, in de eigen buurten plaatsvinden, over “dingen die mensen doen” in plaats van consumeren. (id., p.3).

Er is geen ‘hoge’ en ‘lage’ cultuur

In de tweede plaats betekent dit het loslaten van ideeën over hoge en lage cultuur, goede en slechte smaken en andere mogelijke hiërarchieën die bepalen wat we de moeite waard vinden aan culturele praktijken en wat niet. Van den Haak (2014) laat zien dat we misschien wel denken dat het hiërarchisch denken over hoge en lage cultuur veranderd is in omnivoor denken, maar in de praktijk hebben de meeste mensen nog steeds beelden over hoog – dus kwaliteit -, en laag – dus onvoldoende kwaliteit – in hun hoofd. Van kunstprofessionals en hun ondersteuningsinstellingen vraagt dit een inspanning om verder te kijken dan de eigen beroepsprofielen, kunstdisciplines en kunstzinnige vorming.

Blogreeks culturele praktijken

Vragen en luisteren, loslaten van voorgeprogrammeerde ideeën over culturele hiërarchieën dus. Dat is wat nodig is om vanuit een brede blik naar culturele praktijken te kijken.
We laten verschillende culturele praktijken in ons werkveld zien waar deze twee uitgangspunten de lens zijn waardoor naar culturele uitingen wordt gekeken.

Bibliografie

Burggraaff, W., & Klaver, M. (2019). Culturele praktijken. Schoonheid en betekenis achter de voordeur. Amsterdam, Nederland: Uitgeverij SWP.

Graves, J. B. (2005). Cultural democracy: the arts, community, and the public purpose. Urbana and Chicago, VS: University of Illinois Press.

Van den Haak, M. (2014). Disputing about taste. Practices and perceptions of cultural hierarchy in the Netherlands. Nederland: Ipskamp Drukkers.

Foto header: Punapanda / Flickr

Vond je dit artikel interessant?

Gemiddelde 4.8 / 5. totaal 6

Reageer (je reactie verschijnt na goedkeuring, vanwege spam)

Reacties (0)
Praat verder over dit onderwerp met deze expert(s):
Amalia Deekman
Amalia Deekman
Functie: Specialist Onderzoek
Expertise: cultuurparticipatie,onderzoek
amaliadeekman@lkca.nl
030 - 711 51 34
Bekijk alle experts
Gepubliceerd:
Deel dit artikel