Dit is een artikel uit de Cultuurkrant, editie 37.

‘Mijn band met cultuur is breder hoor. Ik deed aan alle schoolmusicals mee en was al jong lid van de NKT Theaterschool in Purmerend. Daar leerde ik zingen, dansen en toneelspelen. Via de NKT heb ik zelfs met Michael Jackson op het podium gestaan. Voor het zover was, moesten we wel tot in den treure het refrein van ‘Heal the world, make it a better place’ oefenen. Maar ik had het natuurlijk voor geen goud willen missen.’

‘Pas veel later. Mijn jongste dochter kreeg op de basisschool een jaar lang muziekles, dankzij een gemeentelijke regeling. Ze koos daarna de viool als instrument, maar vond het spannend om alleen op les te gaan. Toen zei ik: ‘dan doe ik met je mee’.’ 

Lachend: ‘Zij speelt inmiddels in het Waterlands Jeugdorkest en geeft mij nu les: ‘nee, mam, je houdt je stok niet goed vast’.’

‘Ja, ik vind cultuurparticipatie en -educatie superbelangrijk. Ook omdat ik in de praktijk heb gezien dat je hierdoor vaardigheden opdoet waar je de rest van je leven profijt van hebt, zoals durven spreken in het openbaar of leren omgaan met teleurstellingen. Die brede ontwikkeling  moeten we onze kinderen echt meegeven.’

‘De overheden moeten er samen voor zorgen dat kinderen dichtbij huis kunst en cultuur kunnen ervaren. Daarbij is de gemeente als eerste aan zet, met twee rollen. Als eerste het faciliteren van voorzieningen voor amateurkunst, zodat talent kan ontstaan en groeien. En als tweede een partner voor het onderwijs om bij te dragen aan de borging van cultuuronderwijs.’

‘Ik volg met interesse de gesprekken over wettelijke verankering. Het CDA heeft ook meegewerkt aan de nieuwe Bibliotheekwet die elke gemeente verplicht te zorgen voor een volwaardige bibliotheek. Maar bij cultuur ligt dat anders, omdat cultuurbeoefening zo divers is. Het risico van wettelijke verankering is dat je die kracht van culturele diversiteit kwijtraakt. Ik sta open voor wetgeving, maar we moeten niet achteroverleunen en denken dat dit het ei van Columbus is. Volgens mij is er meer te winnen als gemeenten de maatschappelijke waarde van cultuur gaan omarmen. Bij ruimtelijke ordening en het sociaal domein denken gemeenten nog niet vanzelfsprekend aan cultuur. Dat is een gemiste kans. De inzet van cultuur is vele malen effectiever en goedkoper dan de inzet van zorg. Niet alleen gemeenten, maar ook culturele instellingen mogen wat dit betreft breder kijken.’

‘Zeker. De taak voor cultuurparticipatie ligt zoals gezegd primair bij gemeenten, maar we versterken dat wel met subsidieregelingen via de fondsen. Een aandachtspunt is regionale spreiding van voorzieningen, zodat iedereen dichtbij huis kunst kan beleven. Dat is een puzzel die we moeten leggen, OCW is bezig te onderzoeken hoe dat het beste kan. Wat betreft cultuureducatie is ook het CDA er voorstander van om de CmK-regeling structureel te maken. Het zou doodzonde zijn als alles wat is opgebouwd, zou wegvallen.’

‘Als CmK-penvoerder in Purmerend heb ik inderdaad gezien hoe weerbarstig de schoolpraktijk kan zijn. De sleutel is toch intrinsieke motivatie van scholen. De CmK-regeling helpt om het belang van cultuuronderwijs onder de aandacht te brengen, maar wil je het echt borgen, dan moet het team eigenaar zijn. Ook draagvlak bij schoolbesturen is essentieel, die kunnen het verder de scholen indragen. En er is op lerarenopleidingen meer aandacht nodig voor hoe je kunst vakoverstijgend kunt inzetten bij bijvoorbeeld rekenen en taal. Ten slotte kunnen we op een andere manier over ons schoolsysteem nadenken. Als je klassen en lessen anders organiseert, bijvoorbeeld zoals in het voortgezet onderwijs, kunnen kunstvakdocenten een grotere rol in scholen krijgen.’

‘Jazeker! Als directeur-bestuurder bij Cultuurhuis Wherelant zag ik wat kunst kan doen voor mensen met een psychische kwetsbaarheid. Creatief bezig zijn maakt hen mentaal weerbaarder, dat is echt onwijs mooi. Met kunst kun je iemand de samenleving intrekken in plaats van de zorg induwen. Dat zit ook in kleine dingen, zoals de onderlinge gesprekken die ontstaan als je samen kunst aan het maken bent. Mensen voelen dat ze erbij horen. Cultuur biedt ook heel veel kansen voor preventie in de zorg. Daar mag meer aandacht voor komen en daar zal ik me zeker hard voor maken.’

Neem een gratis abonnement op de Cultuurkrant en verdiep je in actualiteiten, achtergronden en praktische adviezen over cultuur op school, in de vrije tijd of in de zorgsector.