Kabinet investeert flink in cultuureducatie, maar vergeet amateurmakers

14 maart 2018

Minister Van Engelshoven presenteerde 12 maart de visie van het kabinet op cultuur: een open visie met een breed perspectief op het belang van cultuur in Nederland. Wij zijn blij met de investeringen in cultuureducatie: in muziekonderwijs, museumbezoek, filmeducatie en jeugdtheater. De minister roept andere overheden op om ook extra te investeren in cultuur. Helaas is de aandacht voor de amateurkunst in de visie zeer beperkt. Lees onze reactie.

Cultuur Deel Je

De minister benadrukt de intrinsieke waarde van cultuur én de onmisbare maatschappelijke functies van cultuur: ‘de kunsten en het erfgoed laten ons het eigene met andere ogen zien’. Zij benoemt dezelfde maatschappelijk waarden als in onze verkiezingsboodschap voor de lokale politiek Cultuur Deel Je. Gedeelde verhalen: door cultuur te delen vindt identiteitsvorming en ontmoeting plaats. De rijke woonomgeving die bijdraagt aan leefbaarheid en aantrekkingskracht. En ze benoemt de creatieve kracht, die nodig is in een snel veranderende samenleving. In onze reactie op het regeerakkoord pleitte het LKCA al voor zo’n bredere visie.

Vanwege dat grote belang van cultuur vindt het kabinet het belangrijk dat iedereen vanaf jongs af aan cultuur doet of ervan geniet, en moet cultuur toegankelijk zijn voor iedereen: ongeacht culturele achtergrond en evenwichtig over Nederland verspreid. Ook voor andere kunstvormen en jonge generaties. Daarnaast volgt een nieuwe investering in volkscultuur (immaterieel erfgoed) als basis voor een gesprek over identiteit en diversiteit en nieuw gebruik van oude ambachten.

Jammer is dat de Nederlander toch vooral als bezoeker/publiek wordt benaderd en zo weinig als (amateur)maker. Ook de aandacht voor het culturele verenigingsleven, dat net als de sportverenigingen steun van dit kabinet nodig heeft, ontbreekt. Het LKCA zal blijven pleiten voor meer inzet op actieve cultuurparticipatie door het rijk, in samenwerking met provincies en gemeenten.

Investeringen in cultuureducatie

Met het thema Cultuur maakt nieuwsgierig zet het kabinet de gezamenlijke aanpak voort met provincies en gemeenten voor cultuureducatie. Het kabinet reserveert middelen na 2020 (voortzetting Cultuureducatie met Kwaliteit) en verdubbelt de inzet op het integreren van muziek in het (basis)onderwijs. Ook de uitgesproken ambitie om cultuur een goede plek in het curriculum van primair en voortgezet onderwijs te geven (via www.curriculum.nu), zowel als eigen domein als verweven in andere vakken, is heel positief.

Specifiek investeert het kabinet, naast muziekeducatie, in extra middelen voor filmeducatie (EYE krijgt extra budget) en museumbezoek. Dit extra budget is natuurlijk zeer welkom. Het is wel goed om te kijken wat het effect is van dergelijke specifieke stimuleringsmaatregelen op het geheel aan culturele keuzes dat het onderwijs maakt. Het beleid is immers de afgelopen jaren erop gericht om scholen hun eigen keuzes in cultuurbeleid te laten maken. Het stimuleren van specifieke disciplines doorkruist die inzet.

Regionale profielen

Ter voorbereiding op de volgende periode van 2021 tot 2024 vraagt de minister de andere overheden in 16 samenwerkingsverbanden stedelijke en regionale profielen op te stellen, samen met het culturele veld. In onze ogen is de indeling in 16 regio’s te grootschalig voor het niveau waarop cultuureducatie en cultuurparticipatie vooral plaatsvindt: namelijk in de lokale context, waarvoor een fijnmazigere infrastructuur nodig is. Daarvoor zouden kleinere regio’s, aansluitend bij het verband waarin gemeenten al samenwerken in bijvoorbeeld het sociaal domein, een betere basis bieden.

Meer informatie

Cultuur in een open samenleving (Cultuurvisie minister Van Engelshoven, maart 2018)