Tweede ronde 0nderzoeksconferentie

Utrecht, 28 november 2016, 11:30-12:45u.

Van dagelijks leven tot erfgoed

Spreker: Hester Dibbits
Karakter: Lezing & gesprek

Interessant voor iedere professional die werkt met erfgoed en inspiratie zoekt voor nieuwe vormen van erfgoededucatie.

Erfgoed wordt vaak als een gegeven gezien. Etnologen stellen echter de vraag hoe iets erfgoed wordt, en wat dat betekent voor onze samenleving. Zij kijken met een open blik, van onderop, naar variatie en dynamiek in de cultuur van het dagelijks leven. Door het dagelijks leven als vertrekpunt te nemen, krijg je meer oog voor het proces van erfgoedvorming en voor de belangen en emoties die daarbij een rol spelen.

Hester Dibbits (bijzonder hoogleraar Historische Cultuur en Educatie) laat in haar lezing zien wat een etnologische benadering kan betekenen voor het brede veld van erfgoed-, kunst- en cultuureducatie. Zij neemt je als etnoloog (virtueel) mee op veldwerk in de buurt. Daarna ga je in gesprek over processen van erfgoedvorming in educatieve programma’s en projecten. 

Bekijk de lezing op onze Facebookpagina
Lees meer over Hester Dibbits

Culturele opvoeding en maatschappelijke ongelijkheid

Sprekers: Roza Meuleman, Natascha Notten, Ineke Nagel en Stefania Maginzali
Karakter: Workshop en presentatie

We weten dat ouders een grote rol spelen bij deelname aan cultuur van hun kinderen. In deze sessie kijken Roza Meuleman en Natascha Notten (Radboud Universiteit) verder. In hoeverre verschillen ouders in hun culturele opvoeding en houdt dit maatschappelijke ongelijkheid in stand? Ook de rol van de bredere sociale omgeving (zoals partners en sociale netwerk) komt daarbij aan de orde.

Ineke Nagel (Vrije Universiteit) en Stefania Maginzali (alumnus Vrije Universiteit) presenteren in deze sessie hun onderzoek naar cultuureducatie en sociale binding in het basisonderwijs. Ze kijken daarbij naar het ontstaan van diverse sociale relaties, zoals omgangsvormen en het leren open staan voor andere opvattingen en ideeën.
Lees het onderzoek van Stefania Maginzali

Deze sessie maakt onderdeel uit van de lijn Cultuurparticipatie

Leren kunstvakdocenten anders?

Spreker: Nita Halman
Karakter: Presentatie en workshop (max. 40 deelnemers)

Wat zijn de kenmerken van een succesvol professionaliseringstraject voor kunstvakdocenten? Dat onderzocht Nita Halman (SKVR) in haar masteropleiding Leren & Innoveren. Het onderzoek resulteerde in tips voor culturele instellingen om kunstvakdocenten (vaak zzp'ers) te ondersteunen bij het verbeteren van hun lespraktijk.

Kunstvakdocenten krijgen in deze interactieve sessie tips om met een kleine tijdsinvestering hun professionalisering effectief vorm te geven. Culturele instellingen krijgen handvatten om kunstvakdocenten te ondersteunen bij hun professionalisering en deze inhoudelijk te versterken.
Onderwijs op website SKVR

Deze sessie maakt onderdeel uit van de lijn Professionele ontwikkeling

Democratische praktijken in het kunstonderwijs

Sprekers: Marike Hoekstra, Tamara Hofman, Robin Vermeulen en Stijn Sieckelinck
Karakter: Presentatie van casussen en forumdiscussie

Hoe draagt kunstonderwijs bij aan de sociale, morele en culturele ontwikkeling van leerlingen? Dat kan eigenlijk alleen als leerlingen een stem krijgen in hun eigen (artistieke) ontwikkeling, zeggenschap en eigenaarschap ervaren, en lessen aansluiten bij hun leefwereld.

In deze sessie hoor je een aantal inspirerende voorbeelden van deze democratische opvatting over leren:

  • Forumtheater en de morele ontwikkeling van VO-leerlingen
  • De Blikopeners van het Stedelijk Museum als lerende community
  • De democratische ateliers van Room 13

Aansluitend is er een forumdiscussie tussen pedagoog Stijn Sieckelinck en de presentatoren. Praat mee draag bij aan kennisvorming.

Deze sessie combineert goed met de lezing van Stijn Sieckelinck in ronde 1 en past ook in de lijn Voortgezet onderwijs 

Cultureel talent stimuleren

Sprekers: Evert Bisschop Boele, Jeanette Doornebal en Henderien Steenbeek
Karakter: Presentatie & gesprek

Hoe stimuleer je als leerkracht het talent van leerlingen? Dit is 10 jaar lang onderzocht in het wetenschap- en techniekonderwijs met het Talentenkrachtprogramma. Met als resultaat een aantal pedagogisch-didactische strategieën voor leerkrachten. De Hanzehogeschool Groningen maakt met het onderzoeksprogramma 'Curious Minds - Kunsteducatie' de vertaalslag naar de kunsteducatie.

De sessie start met presentaties over het Talentenkrachtprogramma en een voorbeeld van concreet kunsteducatief onderzoek op het niveau van de les/educatieve praktijk. Daarna ga je in gesprek over verdere ontwikkeling van het programma dat uiteindelijk moet leiden tot scholingsprogramma’s voor professionals.

Het programma is een samenwerkingsprogramma van Kenniscentrum Kunst & Samenleving en Centre of Expertise Healthy Ageing (thema 'gezond opgroeien'). Betrokken schools zijn Academie Minerva, het Prins Claus Conservatorium, de Pedagogische Academie en de Academie voor Sociale Studies.

De kwaliteit van Cultuureducatie met Kwaliteit

Sprekers: Edwin van Meerkerk, Eelco van Es en referenten
Karakter: Presentatie & discussie

Het analyseren van het programma Cultuureducatie met kwaliteit (CmK) aan de hand van theorie biedt een uitgelezen mogelijkheid om stil te staan bij de impliciete en expliciete definities van kwaliteit die in het beleid, de uitvoering en de evaluatie worden gehanteerd.

Door theorie en praktijk met elkaar te confronteren zie je  in deze sessie hoe definities én waarden een rol spelen bij de evaluatie van cultuuronderwijs.

Eelco van Es (Rijksuniversiteit Groningen) en Edwin van Meerkerk (Radboud Universiteit) presenteren eigen, theoretisch ingestoken, evaluatieonderzoek naar de CmK-programma’s in Gelderland, Groningen en Drenthe, waarmee ze waardensystemen blootlegden. Daarna reageren referenten uit beleid, onderwijs en evaluatieonderzoek en kun je zelf meepraten.
Onderzoek Van Es
Onderzoek Van Meerkerk

Deze sessie maakt onderdeel uit van de lijn Leren van evalueren

Publieksparticipatie: van concept naar implementatie

Sprekers: Bernadette Schrandt en Ruurd Mulders 
Karakter: Workshop (max. 24 deelnemers)

Waarom, hoe en in welke fase kun je het publiek betrekken bij nieuw te ontwikkelen tentoonstellingen? Deze vragen staan in de workshop centraal.

In het project Designing Experiencescapes zijn een groot aantal tentoonstellingen van Nederlandse musea onderzocht. Bij tentoonstellingen waarin crossmediale participatie centraal stond is het ontwerpproces gemonitord. En met behulp van uitgebreid publieksonderzoek is gekeken of bezoekers ook op de manier aan de slag gaan met de content in een tentoonstelling zoals van te voren is bedacht door de makers.

Bernadette Schrandt en Ruurd Mulder (Hogeschool van Amsterdam) vertellen wat je als museum met hun onderzoeksresultaten concreet kan doen.

Deze sessie maakt onderdeel uit van de lijn Museumeducatie

Onderzoekslab

Welke invloed heeft theatereducatie op geheugen en moreel redeneren?

Onderzoekers: Karlot Bosch en Cock Dieleman
Organisatie: UvA

Hoe kan kunsteducatie de eigenwaarde van vmbo-leerlingen versterken? 

Onderzoeker: Mary Aarts
Organisatie: Munnikenheidecollege

Lees meer over de opzet van de onderzoekslabs