Frans van der Reep: 'Er komt een moment dat je je vinger moet opsteken’

Frans van der Reep

Hoe houden kunstdocenten hun verdienvermogen op peil?
Frans van der Reep, denker en spreker over de invloed van internet, zakendoen en veranderen, introduceerde tijdens De Kunst van… Veranderen de 'business logica’.

Wat gaat u doen tijdens uw workshop?

Ik wil de deelnemers laten voelen wat een paradigm shift is, een wezenlijke verandering. Pas als je voelt, ben je in staat te reageren. Door veranderingen die door internet worden ingezet, onder andere flexibilisering van de arbeidsmarkt, verandert de context van ons werk. Dat kun je allemaal wel snappen, want we zijn slim, maar je moet het vóelen. 
Als je de context kwijtraakt, kan je op twee manieren reageren. Je gaat je eigen context invullen. Dat heet ideologie, dat zie je op grote schaal gebeuren. De andere reactie is gewoon niets doen. Dat heet lethargie, en dat zie je ook op grote schaal gebeuren.
Dat is het eerste punt dat ik aanstip, met wat praktische voorbeelden voor de deelnemers.
Het tweede deel van mijn workshop gaat over samenwerking, over co-creatie. Wat ik precies ga doen, houd ik nog even geheim, want anders werkt het niet. Het moet dáar gebeuren.
Ten derde breng ik een stukje psychologie in: dat het heel belangrijk is om de besluiten over je waarde niet aan je publiek over te laten, maar dat je die zelf neemt. Je moet voor jezelf gaan staan. Jíj bepaalt diep van binnen je waarde, in verbinding met je werkelijke talenten.

Kunstdocenten zijn steeds vaker zelfstandige ondernemers. Hoe creëren zij een ‘wij-gevoel’?

Door te snappen waar je goed in bent en daarop te focussen. En door te weten waar anderen goed in zijn en dat te respecteren. Het is belangrijk om samen regelmatig evenementen te organiseren voor het creëren van aandacht en positieve reputatie. 

Kunstenaars hebben niet altijd een zakeninstinct…

Je moet een beeld hebben van de boodschap die je in de wereld wilt zetten. En je moet het instrumentarium en de ambachtelijke discipline hebben om dat te realiseren. Kunstenaars hebben over het algemeen wel de vorm en de inhoud, maar zijn niet zo erg goed in verkopen. Ik vind dat ze dat ook niet zouden moeten willen! Dat moet je aan anderen overlaten die het wel kunnen. Huur bijvoorbeeld met zijn twintigen een zakelijk leider in. 
Ook hier geldt de Bijbelse spreuk: ‘Wie het leven durft los te laten, zal het krijgen’.
Dingen die je te krampachtig vastpakt, bijvoorbeeld het controleren van je reputatie, die raak je kwijt. Je moet gewoon jezelf klaarzetten, in gezond vertrouwen over wat je wel en niet kunt, dan komen de dingen naar je toe. 

Wat hebben kunstenaars en kunstdocenten aan branding?

Wie niet gezien is, is weg. Heel banaal. Vooral in dit tijdperk van internet. Als de wereld niet weet dat ik prachtige dingen maak, kan ik niet leven. Mensen moeten je kennen om gekocht te worden. Branding is een bepaalde manier om bij mensen in het voorhoofd te gaan zitten, een bepaalde manier om over jezelf te communiceren, reputatie en imago op te bouwen. Gekend zijn is een voorwaarde voor commerciële waarde. 
Bij Hema heb je een gevoel, bij Mercedes heb je een gevoel, bij Van Gogh heb je een gevoel. Nu is het niet iedereen gegeven een Van Gogh te zijn, maar bij jou moeten ze ook een gevoel hebben. Als je mensen onverschillig laat, dan heb je een probleem.

Blijf dicht bij je eigen kracht, vorm je eigen leven, wees trouw aan je zelf, communiceer hoe jij de wereld ziet. Dat is belangrijk voor alle beroepen, en zeker voor die in de kunst- en cultuursector. 'Alles van waarde is weerloos', zei Lucebert al. En dat voelt de kunstwereld nu. Ik vind dat er daarom een soort maatschappelijke bescherming zou moeten bestaan. De markt is niet echt gericht op lange termijn schoonheid en het kleine gelijk wint het doorgaans van het grote gelijk. Dat is een precair evenwicht.

Meer informatie

www.fransvanderreep.com

Interview: Joost Groeneboer